Tổng quan kinh nghiệm quốc tế về phát triển nông nghiệp kết hợp điện mặt tời và bài học cho Việt Nam
Tóm tắt
Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng và áp lực bảo đảm an ninh lương thực ngày càng gia tăng, mô hình
nông nghiệp kết hợp điện mặt trời (Agrivoltaics – APV) được xem là một giải pháp sử dụng đất đa mục tiêu có tiềm năng lớn. Nghiên cứu tổng hợp và phân tích kinh nghiệm phát triển APV tại một số quốc gia tiêu biểu như Nhật Bản, Trung Quốc, Hoa Kỳ, Pháp, Đức, Ý và Ấn Độ, qua đó làm rõ các cách tiếp cận chính sách, mô hình triển khai và các yếu tố quyết định thành công. Kết quả cho thấy mỗi nước có một chiến lược riêng cho phát triển APV: (i) Nhật Bản, Pháp và Ấn Độ hỗ trợ tài chính cho các mô hình APV đảm bảo các chỉ tiêu chính về phát triển nông nghiệp phải đáp ứng yêu cầu; (ii) Trung Quốc ưu tiên phát triển APV ở những vùng đất đai cằn cỗi; (iii) Hoa Kỳ có quy định khá cởi mở về đất đai cho phát triển APV; (iv) Đức và Ý đề ra những quy định kỹ thuật rõ ràng đối với các mô hình APV. Nhìn chung, sự phát triển của APV phụ thuộc chủ yếu vào 3 nhóm yếu tố: (i) Định nghĩa pháp lý và khung thể chế rõ ràng; (ii) cơ chế quản lý và sử dụng đất nông nghiệp phù hợp; và (iii) chính sách hỗ trợ gắn với hiệu quả sản xuất nông nghiệp. Trên cơ sở đó, nghiên cứu rút ra các bài học kinh nghiệm và đề xuất hàm ý chính sách cho Việt Nam trong quá trình xây dựng và hoàn thiện khung chính sách phát triển APV theo hướng bền vững, hài hòa giữa mục tiêu năng lượng và nông nghiệp.
nông nghiệp kết hợp điện mặt trời (Agrivoltaics – APV) được xem là một giải pháp sử dụng đất đa mục tiêu có tiềm năng lớn. Nghiên cứu tổng hợp và phân tích kinh nghiệm phát triển APV tại một số quốc gia tiêu biểu như Nhật Bản, Trung Quốc, Hoa Kỳ, Pháp, Đức, Ý và Ấn Độ, qua đó làm rõ các cách tiếp cận chính sách, mô hình triển khai và các yếu tố quyết định thành công. Kết quả cho thấy mỗi nước có một chiến lược riêng cho phát triển APV: (i) Nhật Bản, Pháp và Ấn Độ hỗ trợ tài chính cho các mô hình APV đảm bảo các chỉ tiêu chính về phát triển nông nghiệp phải đáp ứng yêu cầu; (ii) Trung Quốc ưu tiên phát triển APV ở những vùng đất đai cằn cỗi; (iii) Hoa Kỳ có quy định khá cởi mở về đất đai cho phát triển APV; (iv) Đức và Ý đề ra những quy định kỹ thuật rõ ràng đối với các mô hình APV. Nhìn chung, sự phát triển của APV phụ thuộc chủ yếu vào 3 nhóm yếu tố: (i) Định nghĩa pháp lý và khung thể chế rõ ràng; (ii) cơ chế quản lý và sử dụng đất nông nghiệp phù hợp; và (iii) chính sách hỗ trợ gắn với hiệu quả sản xuất nông nghiệp. Trên cơ sở đó, nghiên cứu rút ra các bài học kinh nghiệm và đề xuất hàm ý chính sách cho Việt Nam trong quá trình xây dựng và hoàn thiện khung chính sách phát triển APV theo hướng bền vững, hài hòa giữa mục tiêu năng lượng và nông nghiệp.
Từ khóa
Nông nghiệp kết hợp điện mặt trời
Agrivoltaics
chính sách năng lượng
sử dụng đất đa mục đích
năng lượng tái tạo
nông nghiệp bền vững
Tài liệu tham khảo
- IEA. (2025). Agrivoltaics: Opportunities, challenges and global trends.
- FAO. (2023). Agrivoltaics: Opportunities for sustainable agriculture and energy.
- Fraunhofer ISE. (2024). Agrivoltaics: Opportunities for agriculture and energy transition.
- GIZ. (2025). Agrivoltaics in emerging economies: Policy and implementation guide.
- Christian Doedt, et al. (2022). Agrivoltaics in Japan: Policy framework and implementation
- Zilong Xia, et al. (2022). Photovoltaic agriculture in China: Models and development pathways.
- Chen, J., et al. (2025). Policy integration and land-use regulation in agrivoltaics development in China.
- Binh Tan, et al. (2024). Land-use regulation and solar development in China.
- Madeline Taylor. (2023). Agrivoltaics in the United States: Policy and practice.
- Massachusetts Department of Energy Resources. (2018). SMART Program guidelines.
- University of Massachusetts. (2022). Agrivoltaics and social acceptance in the United States.
- Marine Demay. (2025). Agrivoltaics policy and regulation in France.
- Hortense Foillard. (2025). Regulatory framework for agrivoltaics in France.
- EMP. (2022). Renewable Energy Act and agrivoltaics development in Germany
- Jens Vollprecht & Max Trommsdorff. (2024). Agrivoltaics in Germany: Development and outlook
- Klara Harres. (2024). Agrivoltaics and biodiversity in Germany
- MASE. (2022). Guidelines for agrivoltaic systems in Italy.
- GSE. (2025). Agrivoltaico avanzato: Implementation framework in Italy.
- RSE Italy. (2025). Agrivoltaics and climate adaptation in Mediterranean agriculture.
- NSEFI. (2023). Agrivoltaics in India: Status and prospects.
- NSEFI. (2024). Solar-agriculture integration in India.
- PM-KUSUM. (2019). Scheme guidelines for solar agriculture systems in India.
- Aditya Shukla. (2022). Agrivoltaics in India: Applications and case studies.
- Trần Thị Thanh Nhàn, Vũ Huy Phúc, Lê Thiên Thịnh. (2025). Báo cáo khảo sát và đề xuất chính sách phát triển Agrivoltaics tại Việt Nam, GIZ-Dự án canh tác nông nghiệp kết hợp điện mặt trời cho nông thôn Việt Nam (Agri-PV).
Các bài viết khác trong số này
- Đề xuất mô hình sinh thái khép kín kết hợp một số công nghệ 4.0 đơn giản cho hộ dân trồng cây thanh long và chăn nuôi gia súc quy mô nông hộ Trang 084-093
- Từ bùn thải thủy sản đến tài nguyên: Rào cản chính sách, định hướng cải cách thúc đẩy kinh tế tuần hoàn và mục tiêu phát thải ròng bằng “0” tại Việt Nam Trang 094-104
- Chế tạo vật liệu composite tái chế hoàn toàn từ phế liệu đế giày EVA và cao su bằng phương pháp lưu hóa peroxit hướng đến ứng dụng bền vững Trang 105-108
- Thiết kế hệ thống thông tin quy hoạch ứng dụng công nghệ GIS phục vụ chuyển đổi số tại tỉnh Vĩnh Long Trang 109-115