• Tìm kiếm
Hotline

Giải pháp giảm phát thải trong quy trình chế biến bột khoai mỡ trắng Mộng Linh (Dioscorea Alata L.) hướng tới nông nghiệp xanh

Nguyễn Huy Hoàng, Trần Đăng Khoa, Nguyễn Danh Ngôn, Lưu Thị Vân Hà, Trương Thành Phúc, Đặng Xuân Cường, Nguyễn Lữ Phương, Huỳnh Thị Ngọc Hân, Nguyễn Xuân Hoàn

  1. 1Khoa Môi trường và Tài nguyên thiên nhiên, Đại học Cần Thơ

Tóm tắt

Nghiên cứu này tập trung ứng dụng sản xuất sạch hơn cho bột khoai mỡ Mộng Linh. Nghiên cứu đã trực tiếp khảo sát các lò làm bột truyền thống để làm rõ hiện trạng môi trường (từ lượng nước thải, rác hữu cơ đến điện năng tiêu thụ). Kết quả cho thấy, cách làm của quy trình cũ gây lãng phí lớn, thất thoát nguyên liệu và tiêu tốn nhiều năng lượng. Để khắc phục, nhóm đã thử nghiệm mô hình cải tiến bằng cách: tận dụng triệt để phụ phẩm, tối ưu nguồn nước, dùng máy sấy tiết kiệm điện và thay hóa chất bằng các phương pháp sinh học an toàn. Các giải pháp như tối ưu hóa sử dụng nước, tái sử dụng phụ phẩm, ứng dụng sấy tiết kiệm năng lượng và thay thế hóa chất bằng xử lý sinh học đã giảm đáng kể TSS, COD, BOD5, lượng chất thải hữu cơ và CO₂ tương đương, đồng thời nâng cao chất lượng bột. Nghiên cứu khuyến nghị nhân rộng mô hình sản xuất sạch hơn cho các cơ sở quy mô nhỏ và vừa.

Từ khóa

Chỉ số ô nhiễm Khoai mỡ Mộng Linh Nông nghiệp xanh Sản xuất sạch hơn Tối ưu hóa quy trình

Tài liệu tham khảo

  1. Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn – Viện Chính sách và Chiến lược Phát triển Nông thôn (IPSARD). (2022). Tài liệu hỏi đáp: Chiến lược phát triển nông nghiệp và nông thôn bền vững giai đoạn 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050. Hà Nội.
  2. Cafforio, F., Franco, S., & Giannoccaro, I. (2025). Bridging Micro and Macro Perspectives in Circular Business Model Studies: An Integrated Literature Review. Business Strategy and the Environment.
  3. Daiuto, E., Cereda, M., Sarmento, S., & Vilpoux, O. (2005). Effects of extraction methods on yam (Dioscorea alata) starch characteristics. Starch/Stärke, 57(3-4), 153–160. https://doi.org/10.1002/star.200400324
  4. Fortuna, D., Mardjan, S. S., Sunarti, T. C., Darmawati, E., Widayati, S. M., & Purwanti, N. (2020). Extraction and characteristic of Dioscorea alata mucilage. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 542, 012016. https://doi.org/10.1088/1755-1315/542/1/012016
  5. GHG Protocol. (2021). Agricultural guidance for value chains. WRI.
  6. HTX SX - DV nông nghiệp Kênh 10 phát triển trồng Khoai trắng Mộng Linh. (2019, 13 tháng 5). Kiengiang.gov.vn. Liên minh Hợp tác xã tỉnh Kiên Giang. https://lmhtx.kiengiang.gov.vn/trang/TinTuc/56/1536/HTXSX---DV-nong-nghiep-Kenh-10-phat-trien-trong-Khoai-trang-Mong-Linh.html
  7. IPCC. (2006). Guidelines for national greenhouse gas inventories. Intergovernmental Panel on Climate Change.
  8. Karunanithi, S., Kapoor, A., Senthil Kumar, P., Balasubramanian, S., & Rangasamy, G. (2023). Solvent extraction of acetic acid from aqueous solutions: A review. Separation Science and Technology, 58(11), 1985-2007.
  9. Khanal, S., Karimi, K., Majumdar, S., Kumar, V., Verma, R., Bhatia, S. K., Kuca, K., Esteban, J., & Kumar, D. (2023). Sustainable utilization and valorization of potato waste: State of the art, challenges, and perspectives. Biomass Conversion and Biorefinery, 14, 23335–23360. https://doi.org/10.1007/s13399-023-04521-1
  10. Khoai mỡ trắng Mộng Linh “gia nhập” OCOP. (2025, 10 tháng 1). Baoangiang.com.vn. https://baoangiang. com.vn/khoai-mo-trang-mong-linh-gia-nhapocop- a468673.html
  11. Lebot, V., Lawac, F., & Legendre, L. (2022). The greater yam (Dioscorea alata L.): A review of its phytochemical content and potential for processed products and biofortification. Scientia Horticulturae, 295, 110860. https://doi.org/10.1016/j.scienta.2021.110860
  12. Lehmann, J., & Joseph, S. (Eds.). (2012). Biochar for environmental management: science and technology. Routledge.
  13. Metcalf & Eddy, A. E. C. O. M. (2014). Wastewater engineering treatment and resource recovery. McGraw-Hill Education.
  14. Mironescu, M. (2011). Investigations on wastewaters at potato processing and starch recovery and characterisation. J. Agroalim. Proc. Tech, 17(2), 134-138.
  15. Niguse, G., Iticha, B., Kebede, G., & Chimdi, A. (2022). Contribution of coffee plants to carbon sequestration in agroforestry systems of Southwestern Ethiopia. The Journal of Agricultural Science, 160(6), 440–447. https://doi.org/10.1017/S0021859622000624
  16. Nông dân Kiên Giang thu lời hàng trăm triệu đồng từ trồng khoai. (2024, 18 tháng 3). Vca.org.vn. https://vca.org.vn/nong-dan-kien-giang-thu-loi-hang-tramtrieu-dong-tu-trong-khoai-a31499.html
  17. Obidiegwu, J. E., Lyons, J. B., & Chilaka, C. A. (2020). The Dioscorea genus (Yam)—An appraisal of nutritional and therapeutic potentials. Foods, 9(9), 1304. https://doi.org/10.3390/foods9091304
  18. Oliveira, A. R., Chaves Ribeiro, A. E., Gondim, Í. C., Alves dos Santos, E., Resende de Oliveira, É., Mendes Coutinho, G. S., & Caliari, M. (2021). Isolation and characterization of yam (Dioscorea alata L.) starch from Brazil. LWT, 149, 111843. https://doi.org/10.1016/j.lwt.2021.111843
  19. Omuku, P. E., Ibe, F. N., Obianeli, C. S., & Ezechukwu, C. M.-J. (2025). Preparation and characterization of yam peel biomass for decontamination of pollutants from hair dressing saloon wastewater within Awka metropolis. Chemical Research and Technology, 2, 108–114. https://doi.org/10.22034/CHEMRESTEC.2025.495702.1036
  20. Pharmacity. (2025, tháng 7). Khám phá tác dụng tuyệt vời của khoai mỡ trắng với sức khỏe và làm đẹp. Pharmacity.vn. https://www.pharmacity.vn/kham-phatac-dung-tuyet-voi-cua-khoai-mo-trang-voi-suc-khoeva-lam-dep.htm
  21. Sản phẩm Khoai mỡ Bến Kè Long An đã được cấp Chỉ dẫn địa lý số 6-00118. (2025). Vnidcheck.vn. https://vnidcheck.vn/post/51-san-pham-khoai-mo-ben-kelong-an-da-duoc-cap-chi-dan-dia-ly-so-6-00118
  22. World Bank. (2025). Việt Nam 2045: Tăng trưởng xanh hơn – Con đường hướng tới tương lai bền vững. Washington, DC.

Các bài viết khác trong số này

Đặt mua Tạp chí Môi trường

Đăng ký ngay