Phát biểu khai mạc Hội thảo, bà Nguyễn Giang Thu - Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, nông nghiệp Việt Nam đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ theo hướng nâng cao năng suất, chất lượng, giá trị gia tăng và hiệu quả sử dụng tài nguyên, đồng thời thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng cao của thị trường. Trong quá trình đó, khoa học, công nghệ, cùng với đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, có vai trò quan trọng trong nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nông sản, góp phần đổi mới mô hình tăng trưởng của ngành. Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị đã xác định phát triển KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là đột phá quan trọng hàng đầu, là động lực chính để phát triển nhanh lực lượng sản xuất hiện đại và phát triển kinh tế - xã hội. Đối với ngành Nông nghiệp và Môi trường, đây là định hướng quan trọng để đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, khai thác tốt hơn tiềm năng, lợi thế của ngành, nâng cao hiệu quả sản xuất và hướng tới phát triển bền vững.
Thời gian qua, khoa học, công nghệ đã được ứng dụng nhiều trong lĩnh vực nông lâm thủy sản, từ chọn tạo giống, canh tác, chăn nuôi, lâm nghiệp, nuôi trồng và khai thác thủy sản đến cơ giới hóa, bảo quản, chế biến và quản lý chuỗi cung ứng. Nhiều tiến bộ kỹ thuật và quy trình sản xuất mới đã góp phần cải thiện năng suất, chất lượng sản phẩm, giảm chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất. Tuy nhiên, mức độ ứng dụng công nghệ giữa các lĩnh vực, vùng miền và nhóm chủ thể sản xuất còn khác nhau; Khả năng tiếp cận công nghệ của hộ nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, nhất là các cơ sở sản xuất quy mô nhỏ, vẫn chịu nhiều hạn chế về vốn, trình độ lao động và điều kiện hạ tầng; Việc liên kết giữa nghiên cứu với doanh nghiệp và người sản xuất ở một số lĩnh vực chưa chặt chẽ; chuyển giao, thương mại hóa và nhân rộng kết quả nghiên cứu còn gặp khó khăn. Trong bối cảnh đó, việc lượng hóa đóng góp của khoa học, công nghệ trong tăng trưởng GDP nông lâm thủy sản có ý nghĩa quan trọng. Song, để xác định chính xác phần tăng trưởng do khoa học, công nghệ tạo ra cần có hệ thống số liệu đầy đủ, đồng bộ và phương pháp tính toán phù hợp trong khi số liệu hiện có chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu tính toán trực tiếp phần đóng góp riêng của khoa học, công nghệ vào tăng trưởng ngành.
Theo Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Giang Thu, xuất phát từ yêu cầu đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã giao Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và môi trường tiếp tục cập nhật, tính toán chỉ tiêu năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) giai đoạn 2021-2025, đồng thời nghiên cứu, đề xuất Hệ thống các chỉ tiêu đánh giá đóng góp của khoa học, công nghệ trong ngành Nông nghiệp Việt Nam. Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa thiết thực, góp phần bổ sung cơ sở khoa học và thực tiễn phục vụ công tác quản lý, theo dõi và đánh giá hiệu quả hoạt động khoa học, công nghệ của ngành.
 |
 |
 |
 |
Các đại biểu góp ý tại Hội thảo
Tại Hội thảo, đa số các đại biểu đều cho rằng, bên cạnh việc tiếp tục nâng cao năng lực nghiên cứu và ứng dụng công nghệ, cần quan tâm đánh giá một cách thực chất hơn những đóng góp của khoa học, công nghệ đối với kết quả phát triển của ngành. Khoa học, công nghệ đã góp phần như thế nào vào tăng trưởng GDP nông lâm thủy sản, nâng cao năng suất và hiệu quả sử dụng các nguồn lực… Đây là những câu hỏi quan trọng, không chỉ phục vụ đánh giá kết quả hoạt động khoa học, công nghệ mà còn là cơ sở hoàn thiện chính sách và bố trí nguồn lực trong thời gian tới.
Các đại biểu cũng tập trung trao đổi, làm rõ một số vấn đề về phương pháp và nguồn số liệu phục vụ tính toán TFP khu vực nông lâm thủy sản; đánh giá đóng góp của khoa học, công nghệ thông qua chỉ tiêu này; những khó khăn, hạn chế trong thu thập và sử dụng dữ liệu; đồng thời đề xuất Hệ thống các chỉ tiêu phù hợp để theo dõi, đánh giá đóng góp của khoa học, công nghệ trong từng lĩnh vực và trên phạm vi toàn ngành…
Những ý kiến trao đổi tại Hội thảo sẽ là cơ sở quan trọng để Viện tiếp tục hoàn thiện kết quả nghiên cứu, đề xuất phương pháp tính toán và hệ thống chỉ tiêu có tính khoa học, khả thi, phù hợp với điều kiện số liệu hiện có và yêu cầu quản lý của ngành. Qua đó, từng bước làm rõ hơn đóng góp của khoa học, công nghệ đối với tăng trưởng GDP nông lâm thủy sản.
