08/04/2026
Ngày 8/4/2026, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Đại sứ quán Đức và Ban Thư ký ASEAN tổ chức Hội thảo chào mừng 80 năm Ngày Hợp tác xã Việt Nam, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về tài trợ rủi ro khí hậu trong nông nghiệp.
Tham dự Hội thảo có Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng; ông Phạm Quang Minh – Vụ trưởng Ban Nông lâm nghiệp (FAFD), Ban Thư ký ASEAN; ông Jens Schmid-Kreye – Bí thư thứ nhất về Hợp tác Phát triển, Đại sứ quán Đức tại Việt Nam; bà Nguyễn Thị Hoài Linh – Phó Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã Việt Nam; cùng đại diện các cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế, địa phương và hợp tác xã tiêu biểu. Hội thảo cũng có sự tham dự của gần 50 đại biểu quốc tế đến từ các quốc gia ASEAN và các tổ chức đối tác.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng phát biểu khai mạc Hội thảo
Phát biểu khai mạc Hội thảo, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng nhấn mạnh, năm 2026 đánh dấu 80 năm kể từ khi Chủ tịch Hồ Chí Minh khởi xướng phát triển hợp tác xã – mô hình có ý nghĩa chiến lược đối với tổ chức sản xuất nông nghiệp và phát triển nông thôn. Trong bối cảnh mới, hợp tác xã đang chuyển đổi từ cung ứng dịch vụ sang tham gia sâu vào chuỗi giá trị, đóng vai trò trung tâm trong tổ chức sản xuất nông nghiệp hiện đại, quy mô lớn và bền vững. Theo Thứ trưởng, nông nghiệp khu vực ASEAN đang đối mặt với nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, rủi ro thiên tai và biến động thị trường. Điều này đòi hỏi cách tiếp cận tích hợp, trong đó hệ thống tài chính nông nghiệp gắn với quản lý rủi ro và phát triển xanh giữ vai trò then chốt.
Trong giai đoạn tới, một nền nông nghiệp hiện đại phải được cấu thành bởi các trụ cột liên kết chặt chẽ: Tổ chức sản xuất hiệu quả, dựa trên hợp tác và liên kết; thị trường minh bạch, chuỗi giá trị bền vững; khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực then chốt; và đặc biệt, hệ thống tài chính nông nghiệp hiện đại, gắn với quản lý rủi ro và phát triển xanh. Trong tổng thể đó, tài trợ rủi ro khí hậu không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu tất yếu.
Trong thời gian qua, sáng kiến tài trợ rủi ro khí hậu nông nghiệp khu vực ASEAN (AgriCRF) đang được triển khai với mục tiêu kết nối chính sách công, thị trường tài chính và hệ thống sản xuất nông nghiệp, nhằm giảm thiểu rủi ro và nâng cao khả năng thích ứng của nông dân. Các công cụ được nhấn mạnh bao gồm bảo hiểm nông nghiệp, tín dụng xanh, tài chính vi mô và dữ liệu khí hậu, hướng tới xây dựng một hệ sinh thái tài chính toàn diện cho khu vực nông thôn. Tuy nhiên, quá trình triển khai cũng đặt ra nhiều thách thức, như nhận thức của người dân còn hạn chế, khó khăn trong xác định tiêu chí “xanh”, cũng như năng lực đánh giá rủi ro của cán bộ tín dụng chưa đồng đều.
Từ góc độ khu vực, các mô hình thí điểm tại Việt Nam, Indonesia và Thái Lan cho thấy khi có sự tham gia đồng bộ của Nhà nước, khu vực tư nhân và các tổ chức phát triển, các công cụ tài chính rủi ro khí hậu có thể phát huy hiệu quả rõ rệt. Đây được xem là cơ sở quan trọng để tiến tới thể chế hóa và nhân rộng trong ASEAN.
Toàn cảnh Hội thảo
Kết luận Hội thảo, các đại biểu thống nhất rằng trong bối cảnh nông nghiệp ASEAN đang chịu tác động ngày càng lớn từ biến đổi khí hậu, việc phát triển các công cụ tài chính quản lý rủi ro không chỉ là giải pháp hỗ trợ mà cần trở thành một cấu phần cốt lõi của hệ thống nông nghiệp hiện đại. Trong tiến trình này, hợp tác xã được xác định là hạt nhân tổ chức sản xuất và là cầu nối quan trọng giữa nông dân với thị trường, công nghệ và nguồn lực tài chính.
Việc hoàn thiện khung chính sách, thúc đẩy hợp tác công – tư và nâng cao năng lực của hợp tác xã được xem là điều kiện then chốt để mở rộng các mô hình tài chính xanh, qua đó góp phần xây dựng nền nông nghiệp phát thải thấp, thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững trong dài hạn.
Nguyễn Hằng
