12/03/2026
Ngày 12/3/2026, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội nghị Phòng, chống dịch bệnh và phát triển bền vững. Thứ trưởng Phùng Đức Tiến tới dự và phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị. Hội nghị có sự tham gia của đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, Bắc Ninh, Nghệ An, An Giang, Đồng Nai, Gia Lai, Lâm Đồng, Phú Thọ cùng các doanh nghiệp như Agromonitor, DABACO, NAVETCO, BAF, CP, Hiệp hội Gia cầm Việt Nam và các Bộ/ngành liên quan.
Quang cảnh Hội nghị
Phát biểu khai mạc Hội nghị, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho rằng, việc thực hiện sắp xếp, sáp nhập các đơn vị hành chính và tổ chức lại bộ máy theo mô hình chính quyền hai cấp đã góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực nông nghiệp nói chung và chăn nuôi nói riêng. Cùng với quá trình này, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến lĩnh vực chăn nuôi đã được các cơ quan có thẩm quyền kịp thời rà soát, sửa đổi, bổ sung và ban hành nhằm bảo đảm phù hợp với mô hình tổ chức quản lý mới, góp phần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, nâng cao tính minh bạch và tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Một số cơ chế, chính sách quan trọng đã được sửa đổi, hoàn thiện và triển khai thực hiện, trong đó các nghị định hướng dẫn thi hành Luật Chăn nuôi như Nghị định số 13/2020/NĐ-CP và Nghị định số 46/2022/NĐ-CP đã quy định chi tiết một số nội dung về quản lý hoạt động chăn nuôi, tạo cơ sở pháp lý để các địa phương, doanh nghiệp và người chăn nuôi tổ chức sản xuất theo chính quyền 2 cấp mới. Bên cạnh đó, Luật Đất đai (sửa đổi) đã từng bước tháo gỡ những vướng mắc trong quy hoạch, bố trí quỹ đất phục vụ phát triển chăn nuôi tập trung, tạo điều kiện hình thành các vùng chăn nuôi hàng hóa quy mô lớn. Đồng thời, Nghị định số 116/2025/NĐ-CP về hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật đã bổ sung cơ chế hỗ trợ kịp thời cho người chăn nuôi khi xảy ra dịch bệnh, góp phần ổn định sản xuất và khôi phục đàn vật nuôi.
Việc kịp thời sửa đổi, bổ sung các luật, nghị định và thông tư hướng dẫn theo hướng đồng bộ với mô hình chính quyền hai cấp đã góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp, hợp tác xã và người chăn nuôi trong đầu tư và phát triển sản xuất. Đây là cơ sở quan trọng để ngành chăn nuôi tiếp tục phát triển theo hướng hiện đại, bền vững, nâng cao năng lực cạnh tranh và chủ động hội nhập kinh tế quốc tế.
Trong bối cảnh dịch bệnh diễn biến phức tạp, thị trường cạnh tranh khốc liệt và nhu cầu tiêu dùng ngày càng cao, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho rằng, ngành Chăn nuôi đang đứng trước thời cơ lớn nhưng cũng đối mặt với nhiều điểm nghẽn cần tháo gỡ. Bài toán đặt ra không chỉ là tăng sản lượng mà còn phải xây dựng một hệ sinh thái chăn nuôi hiện đại, bền vững và an toàn.
Báo cáo tại Hội nghị, Cục Chăn nuôi và Thú y cho biết, trong những năm gần đây, ngành chăn nuôi tiếp tục nhận được sự quan tâm chỉ đạo của Chính phủ, các Bộ ngành và địa phương, giúp tăng cường kiểm soát dịch bệnh và ổn định thị trường. Cơ cấu sản xuất chuyển dịch theo hướng hiện đại, tỷ trọng chăn nuôi trang trại và công nghiệp chiếm trên 45% tổng đàn và hơn 60% sản lượng, tạo điều kiện áp dụng công nghệ, nâng cao năng suất và an toàn sinh học. Xu hướng chăn nuôi công nghiệp, hữu cơ và chuỗi liên kết khép kín ngày càng rõ nét, nhiều doanh nghiệp lớn đầu tư từ giống - thức ăn - chăn nuôi - giết mổ - chế biến - phân phối, góp phần giảm chi phí và nâng cao chất lượng. Cơ cấu vật nuôi tập trung vào các sản phẩm chủ lực như lợn, gà, bò thịt và bò sữa, với giống năng suất cao và áp dụng tiêu chuẩn thực hành tốt. Sản lượng thịt, trứng, sữa tiếp tục tăng, đảm bảo an ninh thực phẩm. Trong cơ cấu nông nghiệp, tỷ trọng chăn nuôi tăng lên khoảng 25-27%, khẳng định vai trò ngày càng quan trọng. Sự tham gia của doanh nghiệp trong và ngoài nước bổ sung vốn, công nghệ và mở rộng thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh.
Tuy nhiên, ngành Chăn nuôi vẫn đối mặt nhiều thách thức: (i) Hội nhập sâu rộng qua các FTA tạo cơ hội nhưng cũng làm gia tăng cạnh tranh với sản phẩm nhập khẩu giá rẻ; (ii) Cơ cấu sản xuất còn nhiều chăn nuôi nông hộ, năng suất thấp, chi phí cao do phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu; (iii) Liên kết chuỗi giá trị chưa chặt chẽ, khâu giết mổ, chế biến và bảo quản lạnh chưa phát triển tương xứng, khiến tiêu thụ phụ thuộc vào thị trường truyền thống (tiêu dùng thịt, sản phẩm tươi sống); (iv) Quản lý ngành và nguồn lực đầu tư tại nhiều địa phương còn hạn chế, khó tiếp cận đất đai để phát triển vùng chăn nuôi tập trung và công nghiệp chế biến; (vi) Hạ tầng logistics, dịch vụ vận chuyển, lưu kho và chuỗi cung ứng lạnh chưa đồng bộ, làm tăng chi phí và giảm khả năng cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường, tranh chấp vẫn còn xảy ra ở một số khu vực ảnh hưởng tới nguồn cung nguyên liệu cho chăn nuôi.
Đối với tình hình quản lý, phòng chống dịch bệnh, trong thời gian qua, hệ thống quản lý nhà nước về chăn nuôi và thú y đã chủ động tham mưu và triển khai nhiều biện pháp, giải pháp đồng bộ nhằm phòng, chống dịch bệnh động vật; từng bước củng cố và hoàn thiện các hoạt động củ Hệ thống giám sát, tiêm phòng, kiểm dịch, kiểm soát giết mổ, vệ sinh thú y, đồng thời thúc đẩy xây dựng cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy nguy cơ tiềm ẩn phát sinh và lây lan dịch bệnh vẫn ở mức cao; Tại nhiều nơi còn vẫn còn tồn tại tình trạng phát hiện ổ dịch chưa kịp thời, báo cáo chậm, việc xử lý chưa dứt điểm, tỷ lệ tiêm phòng vắc xin ở một số khu vực chưa đạt yêu cầu; việc áp dụng các biện pháp an toàn sinh học trong chăn nuôi chưa được thực hiện nghiêm túc. Những hạn chế này tâp trung chủ yếu tại khu vực chăn nuôi nông hộ quy mô nhỏ, các cơ sở giết mổ nhỏ lẻ, tuyến vận chuyển, điểm thu gom, chợ buôn bán động vật sống. Nguyên nhân là do chăn nuôi an toàn sinh học trong các cơ sở chăn nuôi lợn vẫn chưa đảm bảo dẫn đến dịch bệnh xảy ra phức tạp, đặc biệt là tại các trang trại quy mô nhỏ và nông hộ. Tỷ lệ cơ sở chăn nuôi nhỏ quy mô nông hộ còn chiếm tỷ trọng cao, bố trí chuồng trại trong khu dân cư, sát với nhà ở. Do vậy, dịch bệnh truyên nhiễm nguy hiểm trên lợn vẫn xảy ra khá thường xuyên và đe dọa sự bền vững của ngành chăn nuôi lợn. Ngành Chăn nuôi còn phải đối mặt với nguy cơ chất lượng chưa đảm bảo do phải sử dụng hoá chất, thuốc kích thích, tăng trọng, chất tạo nạc, tạo màu, kim loại nặng… đang phổ biến trong ngành chăn nuôi lợn thịt, bò thịt làm cho người tiêu dùng thiếu lòng tin về sử dụng sản phẩm thịt trên thị trường hiện nay.
Về định hướng và giải pháp phát triển chăn nuôi trong thời gian tới, từ nay đến năm 2030, Việt Nam tập trung ổn định quy mô đàn vật nuôi theo hướng nâng cao năng suất, chất lượng và phát triển bền vững. Việc phát triển đàn vật nuôi gắn với đẩy mạnh chăn nuôi công nghiệp, bảo đảm an toàn dịch bệnh, bảo vệ môi trường và phát triển chuỗi giá trị, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước và từng bước mở rộng xuất khẩu. Bên cạnh đó, Chính phủ đã phê duyệt các đề án trọng điểm như: Đề án phát triển công nghiệp sản xuất giống vật nuôi (Quyết định số 1741/QĐ-TTg), Đề án phát triển công nghiệp thức ăn chăn nuôi đến năm 2030 (Quyết định số 1625/QĐ-TTg) và Đề án phát triển công nghiệp chuồng trại, xử lý chất thải chăn nuôi (Quyết định số 587/QĐ-TTg). Các đề án này sẽ tạo cú hích quan trọng cho ngành chăn nuôi, đặc biệt là chăn nuôi lợn, gia cầm và gia súc, phát triển theo hướng tập trung, an toàn sinh học và bền vững. Cùng với đó, tập trung triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trọng tâm, trong đó đặc biệt chú trọng việc tổ chức lại sản xuất, ứng dụng khoa học công nghệ và phát triển chuỗi giá trị trong toàn ngành; quy hoạch và phát triển hệ thống cơ sở giết mổ tập trung, hiện đại, từng bước thay thế các cơ sở giết mổ nhỏ lẻ, phân tán; chú trọng phát triển nguồn nguyên liệu thức ăn chăn nuôi trong nước như ngô, đậu tương, cùng với việc tận dụng hiệu quả các phụ phẩm nông nghiệp, phụ phẩm công nghiệp chế biến thực phẩm sẽ góp phần giảm sự phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu. Ngoài ra, trong bối cảnh tình hình địa chính trị tại khu vực Trung Đông diễn biến phức tạp, nguy cơ gián đoạn các tuyến vận tải biển quốc tế và sự gia tăng giá nhiên liệu có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung và chi phí nhập khẩu nguyên liệu thức ăn chăn nuôi. Do đó, việc chủ động xây dựng các kịch bản ứng phó là hết sức cần thiết nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực, bảo đảm sự ổn định cho hoạt động sản xuất của ngành chăn nuôi.
Tại Hội nghị, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, Bắc Ninh, Nghệ An, An Giang, Đồng Nai, Gia Lai, Lâm Đồng, Phú Thọ cùng các doanh nghiệp như Agromonitor, DABACO, NAVETCO, BAF, CP và Hiệp hội Gia cầm Việt Nam đã có nhiều đề xuất nhằm phát triển ngành chăn nuôi theo giá trị bền vững.
Chia sẻ tại Hội nghị, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ khẳng định, năm 2026, tỉnh Phú Thọ phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng ngành Chăn nuôi trên 5%, phát triển bền vững theo hướng tập trung, hiện đại; một số sản phẩm đặc sản đặc trưng phát triển theo hướng kinh tế tuần hoàn, theo hướng hữu cơ, gắn với phát triển du lịch sinh thái, thân thiện với môi trường nhằm nâng cao giá trị gia tăng trong thời gian tiếp theo. Để đạt mục tiêu trên, tỉnh Phú Thọ xác định thực hiện các giải pháp chính: Đẩy mạnh thu hút đầu tư, phát triển kinh tế tư nhân; Xây dựng và triển khai quy hoạch Chăn nuôi tích hợp vào Quy hoạch tỉnh, trong đó cơ cấu chăn nuôi theo hướng giảm chăn nuôi nhỏ lẻ, phát triển chăn nuôi tập trung, ứng dụng công nghệ cao; Chỉ đạo, hướng dẫn triển khai đồng bộ, có hiệu quả các cơ chế chính sách hỗ trợ phát triển chăn nuôi, khắc phục dịch bệnh; Thực hiện đồng bộ các giải pháp về chuyên môn kỹ thuật như: chỉ đạo hướng dẫn về chăn nuôi an toàn sinh học, thực hiện nghiêm quy trình kiểm dịch, kiểm soát giết mổ, kiểm soát tốt chất lượng vật tư nông nghiệp trong chăn nuôi… Hiện nay do lực lượng cán bộ thú y rất mỏng (hiện không còn hệ thống trạm chăn nuôi thú y), địa bàn rộng, địa hình phức tạp nên công tác kiểm dịch, kiểm soát giết mổ rất khó khăn, trước tình hình trên tỉnh Phú Thọ đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường có văn bản phân cấp thực hiện kiểm soát giết mổ xuống cấp xã và cho phép cấp thẻ kiểm dịch cho viên chức thực hiện kiểm dịch.
Đồng tình với quan điểm trên, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cũng đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường sớm ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn và định mức kinh tế - kỹ thuật trong lĩnh vực chăn nuôi và thú y, đặc biệt là đối với các hoạt động phòng chống dịch bệnh động vật, kiểm dịch, kiểm soát giết mổ và kiểm tra vệ sinh thú y, chăn nuôi tuần hoàn, chăn nuôi ứng dụng cao... nhằm tạo cơ sở pháp lý thống nhất để các địa phương tổ chức triển khai thực hiện hiệu quả. Đồng thời, tiếp tục quan tâm nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế chính sách hỗ trợ các địa phương (trong đó có Hà Nội) trong công tác phòng chống dịch bệnh động vật, xây dựng vùng an toàn dịch bệnh và phát triển hệ thống giết mổ tập trung...
Mai Hương
